خیلیها، کنکور و رشته انسانی را فقط با شغل وکالت، تدریس عربی یا ادبیات فارسی میشناسند. اما رشته انسانی، همیشه پُر از شگفتی است! مثلاً آیا میدانستید که از طریق رشته انسانی میتوان وارد بازار کار حسابداری، مدیریت و حتی بازارهای مالی شد؟ خوشبختانه، با پاس کردن بعضی از پیشنیازها مثل درس ریاضی در دانشگاه میتوانید وارد رشتههای فرعی هم بشوید. اما مشاغل اصلی رشته علوم انسانی آنقدر پرطرفدار و درآمدزا هستند که کارتان به آنجاها نکشد. در این مطلب از مجله آلفا به این میپردازیم که رشته انسانی چه شغل هایی دارد و کدام برایتان مناسب است.
1. وکالت و حضور در دادگاه
وکالت به معنای دفاع از حقوق دیگران در دادگاه است؛ بنابراین، یک وکیل با تسلط به قوانین، از موکل خود در پروندههای کیفری یا حقوقی دفاع میکند. بازار کار این شغل در ایران همیشه داغ است؛ بهخصوص اگر بهعنوان یک وکیل، مهارتهای ارتباطی و تحلیل خوبی داشته باشید.
درآمد وکلا متغیر است و بسته به تجربه و حوزه تخصصی، به بیش از ۱۰۰ میلیون تومان در ماه هم میرسد. برای ورود به این شغل، باید در کنکور انسانی، رشته حقوق را انتخاب کنید؛ در ادامه، پس از فارغالتحصیلی باید در آزمون وکالت کانون وکلا یا قوه قضاییه قبول شوید.
2. تدریس و معلمی
بسیاری از دانشآموزان رشته انسانی به شغل معلمی علاقه دارند؛ به این دلیل که از امنیت شغلی و احترام اجتماعی بسیار بالایی برخوردار است. به طور کلی، فرصتهای استخدام در آموزش و پرورش، هر سال از طریق آزمونهای سراسری فراهم میشود. ضمناً آقایان میتوانند با تدریس در مناطق محروم کشور بهعنوان «سربازمعلم»، خدمت سربازیشان را تمام کنند.
درآمد معلمانِ کمتجربه حداقل 15 میلیون و معلمان باسابقه بالای ۲۰ میلیون تومان در ماه است. برای ورود به این شغل، میتوانید در دانشگاه فرهنگیان یا رشتههای دبیری دانشگاههای دولتی و آزاد ادامه تحصیل بدهید.
3. قضاوت و دادگستری
قاضی، کسی است که در دادگاه، بین دو طرف دعوا داوری میکند و حکم قانونی صادر میکند. این شغل به دقت، صداقت و قدرت تصمیمگیری بالایی نیاز دارد. البته، امنیت شغلی آن بسیار بالاست و از نظر جایگاه اجتماعی، یکی از معتبرترین مشاغل کشور محسوب میشود. درآمد قاضیها بسته به سابقه و محل خدمتشان بستگی دارد؛ اما معمولاً بالاتر از متوسط حقوق کارمندان است. برای قاضی شدن، باید حقوق بخوانید و در آزمون قضاوت شرکت کنید. پس از گذراندن مراحل مصاحبه و گزینش، میتوانید وارد این حرفه حساس شوید.
4. حسابداری و امور مالی
حسابداری، به معنای ثبت، تحلیل و گزارشگیری از فعالیتهای مالی یک شرکت یا سازمان است. بسیاری از افراد، این شغل را مربوط به رشته ریاضی میدانند؛ اما دانشآموزان رشتههای انسانی، تجربی و فنیوحرفهای هم میتوانند وارد این حوزه شوند. در مجموع، حسابداران در شرکتهای خصوصی، دولتی و سازمانهای بزرگ بهراحتی کار پیدا میکنند. همچنین، درآمد آنها از ۸ تا ۵۰ میلیون تومان بسته به مهارت، سابقه و محل کار متغیر است. برای این شغل باید در دانشگاه، رشته حسابداری یا مدیریت مالی بخوانید.
5. مشاوره روانشناسی
روانشناس یا مشاور، کسی است که به افراد کمک میکند تا مشکلات ذهنی و رفتاریشان را بشناسند و مدیریت کنند. این شغل برای کسانی مناسب است که شنونده خوبی هستند و به مسائل انسانی علاقه دارند. درآمد روانشناسان در کلینیکهای خصوصی بهمراتب بیشتر در مراکز عمومی است؛ بهخصوص اگر روانشناسان در بین مردم به شهرت برسند. برای شروع، باید در رشته روانشناسی درس بخوانید و پس از فارغالتحصیلی، از سازمان نظام روانشناسی، مجوز کار بگیرید.
6. خبرنگاری و روزنامهنگاری
خبرنگار، کسی است که وقایع و اخبار را جمعآوری و به مردم گزارش میدهد. این شغل برای کسانی جذاب است که عاشق نوشتن، تحقیق و پیگیری اخبار هستند. خبرنگاران در رسانههای مختلف از جمله روزنامهها، سایتهای خبری، رادیو و تلویزیون فعالیت میکنند. درآمد این شغل بسته به سازمان، سطح تجربه و مهارت نگارش، از ۷ تا ۳۰ میلیون تومان در ماه متغیر است. ضمناً برای ورود به این حوزه میتوانید در رشته علوم ارتباطات اجتماعی تحصیل کنید.
7. مدیریت
به طور کلی، به هر کسی که منابع انسانی، مالی و فنی یک مجموعه را سازماندهی میکند، «مدیر» گفته میشود. مدیریت یکی از مشاغل انعطافپذیر و کاربردی در همه مشاغل است. فارغالتحصیلان انسانی میتوانند در ابتدا در رشتههای مختلف مدیریت (مثل مدیریت بازرگانی، دولتی، مالی، منابع انسانی) تحصیل کنند. در ادامه میتوانند با شرکت در آزمونها و استخدام رسمی، در سازمانهای دولتی یا خصوصی مشغول به کار شوند. درآمد مدیران، بسته به نوع صنعت، تجربه و اندازه شرکت از ۱۵ تا ۱۰۰ میلیون تومان در ماه متغیر است.
8. کارشناس امور اداری
کارشناس اداری وظیفه مدیریت امور اداری، بایگانی، مکاتبات و منابع انسانی یک اداره یا سازمان را برعهده دارد. این شغل در ادارات دولتی و شرکتهای خصوصی بسیار رایج است. همچنین، علاوه بر امنیت شغلی بالا، به مهارتهای ارتباطی، دقت و آشنایی با قوانین اداری هم نیاز دارد. درآمد این شغل معمولاً بین 13 تا ۲۰ میلیون تومان در ماه است. همچنین، برای رسیدن به این موقعیت شغلی باید در رشتههایی مثل مدیریت دولتی یا علوم اداری تحصیل کنید.
9. کارشناس امور بیمه
کارشناس بیمه، کسی است که پروندههای بیمهای را بررسی، ارزیابی و تحلیل میکند و به مشتریان مشاوره میدهد. این شغل در شرکتهای بیمه، بانکها و مراکز مالی فرصت کاری بالایی دارد. البته، بسیاری از کارشناسان امور بیمه، نمایندگی بیمههای معتبر را میگیرند و بهصورت مستقل کار میکنند. درآمد این شغل بسته به موقعیت و تجربه، بین ۱۰ تا بیش ۴۰ میلیون تومان در ماه است. برای فعالیت در این حوزه باید در رشتههای مدیریت بیمه، مدیریت مالی یا حسابداری ادامه تحصیل دهید.
10. مترجمی زبان خارجه
مترجمی زبان، برای علاقهمندان به زبانهای خارجی، مطالعه و دنیای فرهنگهای مختلف بسیار جذاب است. مترجمان میتوانند بهصورت فریلنسری (آزادکاری)، در دارالترجمهها یا سازمانهای بینالمللی فعالیت کنند. بسیاری از مترجمان هم در مراکز فرهنگی، سازمانها و نشریات مختلف بهصورت رسمی استخدام میشوند. درآمد یک مترجم به پروژه و حجم کار او بستگی دارد؛ اما درآمد حاصل از ترجمه رسمی و تخصصی، بسیار بالاتر است. برای ورود به این حرفه، باید در رشته مترجمی زبان انگلیسی یا سایر زبانها درس بخوانید.
11. علوم تربیتی و مشاوره تحصیلی
وظیفه مشاور تحصیلی این است که به دانشآموزان کمک کند تا مسیر تحصیلی درستی را انتخاب کنند. به همین دلیل، این شغل به آگاهی از سیستم آموزشی، روانشناسی نوجوانان و مهارت در برقراری ارتباط نیاز دارد. بازار کار مشاوران تحصیلی در مدارس، آموزشگاهها و مراکز مشاوره گسترده است؛ همچنین، درآمد آنها بسته به محل کار، سابقه و تخصص، بین 13 تا ۳۰ میلیون تومان در ماه برآورد میشود. برای ورود به این حرفه، باید در رشته علوم تربیتی یا مشاوره تحصیلی تحصیل کنید و مجوز مشاوره هم بگیرید.
12. کارشناس امور فرهنگی
کارشناس فرهنگی، شخصی است که برنامهها و فعالیتهای فرهنگی و هنری را در سازمانها، ادارات یا نهادهای عمومی برنامهریزی و اجرا میکند. این شغل برای افرادی مناسب است که به فرهنگ، هنر، کتاب و فعالیتهای اجتماعی علاقه دارند. فرصتهای شغلی این حوزه بیشتر در شهرداریها، ارگانهای فرهنگی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مراکز آموزشی وجود دارند.
به طور متوسط، درآمد این شغل معمولاً بین 13 تا ۲۰ میلیون تومان در ماه است و گاهی بیشتر هم میشود. برای ورود به این بازار کار، در رشتههای علوم اجتماعی، فرهنگ و ارتباطات یا مدیریت فرهنگی درس بخوانید.
13. پژوهشگری علوم اجتماعی
پژوهشگر علوم اجتماعی، کسی است که رفتارها، ساختارها و روابط انسانی را بررسی و تحلیل میکند. این شغل بیشتر در دانشگاهها، مراکز تحقیقاتی و سازمانهای مرتبط با برنامهریزی اجتماعی کاربرد دارد. افرادی که به تحقیق، نوشتن و تحلیل دادههای اجتماعی علاقه دارند، بیشترین موفقیت را در این مسیر کسب میکنند.
درآمد پژوهشگران اجتماعی از 13 تا ۴۰ میلیون تومان در ماه برآورد میشود؛ البته این مقدار کاملاً به موقعیت شغلی و حجم پروژههای تحقیقاتی پژوهشگر بستگی دارد. برای رسیدن به این شغل، باید در رشته علوم اجتماعی یا جامعهشناسی تحصیل کنید و وارد دوره تحصیلات تکمیلی هم بشوید.
14. کارشناس روابط عمومی
کارشناس روابط عمومی، مسئولیت برقراری ارتباط بین یک سازمان و مردم یا رسانهها و کارکنان داخلی را برعهده دارد. این شغل در شرکتها، نهادهای دولتی، دانشگاهها و برندهای خصوصی بسیار رایج است. وظایف کارشناسان روابط عمومی معمولاً شامل موارد زیر هستند:
- تولید محتوا
- برگزاری رویدادها
- مدیریت شبکههای اجتماعی
- پاسخگویی درست به افکار عمومی
درآمد روابط عمومی بسته به نوع سازمان، سابقه و مهارتهای فردی بین 13 تا ۵۰ میلیون تومان در ماه متغیر است. برای ورود به این شغل، در رشته روابط عمومی، علوم ارتباطات یا مدیریت رسانه تحصیل کنید.
15. علوم سیاسی و تحلیلگری سیاسی
تحلیلگر سیاسی کسی است که تحولات سیاسی، قوانین و روابط بینالملل را بررسی و تحلیل میکند. این شغل معمولاً در رسانهها، نهادهای دولتی، مراکز تحقیقاتی و حتی سفارتخانهها کاربرد دارد. این مسیر شغلی خاص، معمولاً برای افرادی که به سیاست، خبر و جامعه جهانی علاقه دارند، مناسب است.
در حال حاضر، درآمد تحلیلگران سیاسی به عوامل مهمی مثل محل کار، سطح تخصص و فعالیتهای جانبی (مثل تدریس یا نویسندگی) بستگی دارد. به همین دلیل، معمولاً بین ۱۰ تا ۵۰ میلیون تومان در ماه متفاوت است. برای ورود، باید در رشته علوم سیاسی یا روابط بینالملل تحصیل کنید.
16. نویسندگی محتوا
نویسنده محتوا، شخصی است که برای سایتها، شبکههای اجتماعی، مجلات و رسانههای دیجیتال، مطلب مینویسد. این شغل برای افرادی جذابیت دارد که به نوشتن، تحقیق و انتقال مفاهیم به زبان ساده علاقه دارند. به طور کلی، بازار کار نویسندگی محتوا در سالهای اخیر بهشدت گسترش پیدا کرده است؛ مخصوصاً با رشد کسبوکارهای آنلاین و سایتهای مختلف.
بسیاری از نویسندگان بهصورت دورکاری یا پروژهای فعالیت میکنند و بعضی هم در شرکتهای تبلیغاتی، رسانهها یا استارتاپها استخدام میشوند. میانگین درآمد این شغل بسته به مهارت، سابقه و میزان پروژهها از ۷ تا 24 میلیون تومان در ماه متغیر است.
برای خانمها و آقایان در رشته انسانی چه شغل هایی وجود دارد؟
بعضی از مشاغل رشته انسانی برای خانمها و بعضی دیگر برای آقایان مناسب هستند. دلیل این تفاوت بیشتر به ویژگیهای شخصیتی، شرایط کاری و نیازهای بازار کار مربوط میشود. مثلاً بعضی شغلها نیاز به روابط عمومی قوی، صبر بالا یا توانایی تعامل با کودکان دارند؛ در این مشاغل، معمولاً خانمها موفقتر ظاهر میشوند. از طرف دیگر، بعضی شغلها با فضای سختتر، فشار کاری یا کار میدانی همراه هستند و آقایان راحتتر با آن کنار میآیند.
البته این نوع تقسیمبندی، صددرصد نیست؛ مثلاً وکالت از جمله شغل های رشته انسانی برای خانوم ها و آقایان است که ربطی به جنسیت ندارد. برای درک اینکه رشته انسانی چه شغل هایی دارد و کدامشان برای آقایان یا خانمها مناسبتر است، به جدول زیر نگاه کنید:
لیست شغل های انسانی | مناسب کدام جنسیت است؟ | نیازها و ویژگیها |
وکالت | خانمها و آقایان هر دو موفق هستند. | نیاز به منطق، استدلال و مهارت گفتوگو |
دبیری و معلمی | خانمها معمولاً بهتر عمل میکنند. | صبر بالا، تعامل با دانشآموز، روحیه آموزشی |
قضاوت | آقایان راحتتر با فشار کنار میآیند. | مسئولیت سنگین، تصمیمگیری در موقعیتهای سخت |
حسابداری | هر دو جنسیت در این زمینه عملکرد خوبی دارند. | دقیق، منظم و نیازمند تجربه |
مشاوره روانشناسی | خانمها معمولاً ارتباط بهتری برقرار میکنند. | درک احساسی بالا، شنونده خوب بودن |
خبرنگاری و روزنامهنگاری | آقایان معمولاً انعطافپذیرتر هستند. | فعالیت میدانی، پیگیری خبر، فشار زمانی |
مدیریت | آقایان بیشتر در این شغل دیده میشوند. | تصمیمگیری در لحظه، هدایت تیم، تعامل با سازمانها |
کارشناس امور اداری | خانمها معمولاً در امور اداری موفقترند. | دقت، نظم، پیگیری امور دفتری |
کارشناس امور بیمه | موفقیت در این شغل وابسته به توانایی فردی است. | نیاز به دقت و ارتباط با مشتری |
مترجمی زبان | خانمها معمولاً دقت بیشتری در کارهای زبانی دارند. | تمرکز، مهارت زبانی، دقت بالا |
مشاوره تحصیلی | خانمها بهتر با دانشآموزان ارتباط میگیرند. | ارتباط با نوجوانان، آرامش و صبوری |
کارشناس فرهنگی | هر دو گروه میتوانند موفق باشند. | بسته به نوع فعالیت فرهنگی |
پژوهشگر علوم اجتماعی | جنسیت تأثیر زیادی ندارد. | مهارت تحقیق، تحلیل و نوشتن |
روابط عمومی | خانمها بیشتر وارد این فضا میشوند. | تعامل با مدیران، مدیریت بحران، حضور در رویدادها |
تحلیلگر سیاسی | معمولاً آقایان در رسانهها بیشتر دیده میشوند. | پیگیری خبر، تحلیل جریانهای کلان |
نویسنده محتوا | خانمها در این حوزه موفقتر عمل میکنند. | علاقه به نوشتن، توجه به جزئیات، خلاقیت زبانی |
بالاخره انسانی بخوانیم یا نه؟ بازار کارش چطور است؟
همانطور که مطالعه کردید، رشته انسانی پر از مسیرهای شغلی متنوع و کاربردی است. برخلاف تصور رایج، فقط به تدریس ادبیات یا عربی ختم نمیشود. از وکالت تا روانشناسی، مدیریت و حتی تحلیل سیاسی، همگی زیر چتر رشته انسانی قرار دارند. هرکدام از این مشاغل با مسیر مشخص دانشگاهی، بازار کار قابلقبول و درآمد مناسب همراه هستند؛ فقط کافی است بدانید که رشته انسانی چه شغل هایی دارد و مهارتهای لازمشان را یاد بگیرید.
در مدرسه آنلاین آلفا، چندین دوره آموزشی آنلاین ویژه رشته انسانی وجود دارند که در دسترس شما قرار گرفتهاند. هر کدام از این دورههای آموزشی به شما کمک میکند تا برای ورود به دانشگاههای تاپ کشور آماده شوید. همین حالا به صفحه اصلی سایت ما سَر بزنید و مسیر آینده خود را حرفهای شروع کنید!
